Tekstdoelen worden gebruikt door schrijvers om met een tekst te bereiken wat ze willen bereiken. Er zijn meerdere doelen te onderscheiden. Het is altijd belangrijk om deze te kunnen herkennen. Daarom is dit artikel gericht op uitleg over de verschillende tekstdoelen die er zijn.

De vijf tekstdoelen

Als het gaat over tekstdoelen, dan kan je alle teksten eigenlijk in vijf verschillende categorieën onderverdelen. Je hebt teksten die informeren, opiniëren, overtuigen, activeren en amuseren. Om je de verschillen uit te leggen, vind je op deze plek van elk doel een korte uitleg.

Informeren

Van de tekstdoelen die er zijn is informeren de meest objectieve. Het geeft geen oordeel over wat geschreven staat. Het is een weergave van de feiten en verder niet. Je kan het bijvoorbeeld in encyclopedieën tegenkomen. Ook notulen zijn informatief. Je kan vaak uiteenzettingen of verklaringen ook onder informeren rekenen. Het doel van deze teksten is om de feiten weer te geven, maar wel ook iets uit te leggen. Denk aan een gebruiksaanwijzing of het recept van een bepaald gerecht.

Opiniëren

Opiniëren is één van de tekstdoelen die meer om meningen draaien. Het is bedoeld om de lezer zelf een mening te laten formuleren over een vraagstuk. De schrijver komt dus niet met een eigen mening, maar wil wel voor elkaar krijgen dat de lezer over het onderwerp gaat nadenken. Het gaat niet om overtuigen, maar om discussiëren. Beschouwingen zijn goede voorbeelden van dit soort teksten.

Overtuigen

Tekstdoelen die wel de mening van de schrijver bevatten, zijn bijvoorbeeld overtuigende teksten. Het is voor de schrijver niet belangrijk om de lezer een mening te laten vormen. Het is belangrijk dat de mening van de schrijver breed gedragen wordt. Je ziet dit terugkomen in betogingen. Ook columns worden veel gebruikt hiervoor. Daarnaast zijn ingezonden brieven vaak gericht op dit doel.

Wil je altijd antwoord op al je vragen?

Op de app stel je direct je vraag, waarna een bijlesdocent je verder helpt. Zo wordt leren aangenamer en zullen je schoolprestaties binnen afzienbare tijd verbeteren.

Activeren

Activerende teksten draaien om het overgaan tot actie. De tekstdoelen in dit soort teksten zijn dat er iets moet gebeuren en de lezer moet daarvoor zorgen. Ook dit is vaak terug te vinden in de teksten die hiervoor al genoemd werden zoals betogen, columns en ingezonden brieven. Ook reclame bevat dit element in de teksten. Zo kunnen producten verkocht worden.

Amuseren

Van alle tekstdoelen is amuseren vaak de meest vermakelijke. Het is voor deze teksten niet belangrijk of het echt waar is wat er staat. Het hoeft ook niet heel serieus te zijn. Er is vooral een bedoeling om de lezer plezier te bieden. Verhalen, sprookjes, gedichten en verzinsels zijn goede voorbeelden van dit soort teksten met deze doelen.

Op zoek naar een ander onderwerp?